ລອງເວົ້າຕົວເລກໃຫ້ຄົນອາເມລິກາຟັງ ແລ້ວສັງເກດເບິ່ງວ່າຈະເກີດຫຍັງຂຶ້ນເມື່ອຕົວເລກນັ້ນຢູ່ໃນຫຼັກສິບປາຍ (teens) ຫຼື ຫຼັກສິບ (tens). ບໍ່ວ່າຈະເປັນລາຄາເຄື່ອງ, ບ້ານເລກທີ ຫຼື ປີທີ່ເຈົ້າຍ້າຍມາຢູ່: thirteen ກັບ thirty, fourteen ກັບ forty ສ່ວນຫຼາຍແລ້ວພວກເຂົາຈະຖາມຄືນ. ເຈົ້າເລີຍຕ້ອງເວົ້າຊ້າໆ ອີກຮອບ, ແລ້ວສຸດທ້າຍເຈົ້າກໍ່ຕ້ອງເຮັດໃນສິ່ງທີ່ຜູ້ຮຽນພາສາທຸກຄົນເຮັດ ນັ້ນຄືການບອກຕົວເລກເທື່ອລະໂຕວ່າ three, zero. ການແກ້ໄຂແບບນີ້ກາຍເປັນເລື່ອງປົກກະຕິ ຈົນຫຼາຍຄົນຄິດວ່າສອງຄຳນີ້ມັນອອກສຽງຄ້າຍຄືກັນຫຼາຍຈົນຫຼີກລ່ຽງບໍ່ໄດ້. ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວມັນບໍ່ແມ່ນແນວນັ້ນ. ສຳລັບຫູຄົນອາເມລິກາ ສອງຄຳນີ້ແທບຈະບໍ່ຄືກັນເລີຍ ຖ້າເຈົ້າຈັບຈຸດໄດ້ຖືກຕ້ອງ ເຊິ່ງຈຸດທີ່ວ່ານັ້ນ ອາດຈະບໍ່ແມ່ນສິ່ງທີ່ເຈົ້າກຳລັງພະຍາຍາມເນັ້ນຢູ່ເລີຍ.
ເຈົ້າອາດຈະພະຍາຍາມແກ້ໄຂບັນຫານີ້ໂດຍການອອກສຽງສະຫຼະໃຫ້ຊັດເຈນຂຶ້ນ, ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວສະຫຼະບໍ່ເຄີຍເປັນບັນຫາ. Thirteen ແລະ thirty ໃຊ້ສະຫຼະດຽວກັນ ແລະ ລຽງລຳດັບຄືກັນ; ສິ່ງທີ່ແຍກສອງຄຳນີ້ອອກຈາກກັນແມ່ນ ການເນັ້ນສຽງ (stress). Thirteen ຈະເນັ້ນໜັກຢູ່ພະຍາງທີສອງ, thir-TEEN, ສ່ວນ thirty ຈະເນັ້ນໜັກຢູ່ພະຍາງທຳອິດ, THIR-ty. ການເນັ້ນສຽງນີ້ຍັງດຶງເອົາອີກສອງຈຸດສຳຄັນຕາມມາຄື: ຫຼັກສິບປາຍຈະຮັກສາສຽງ T ທີ່ຊັດເຈນ ແລະ ກະແທກສຽງໄວ້ຢູ່ຕົ້ນພະຍາງ -teen, ໃນຂະນະທີ່ຫຼັກສິບຈະຫຼຸດຄວາມແຮງຂອງສຽງ T ລົງ, ເຮັດໃຫ້ thirty ກາຍເປັນ THIR-dee. ນອກຈາກນີ້, ຕົວເລກຫຼັກສິບປາຍທຸກໂຕຈະລົງທ້າຍດ້ວຍສຽງ -n ເຊິ່ງຕົວເລກຫຼັກສິບບໍ່ມີ. ຢຸດກັງວົນເລື່ອງສະຫຼະ. ປ່ຽນມາເນັ້ນສຽງໃຫ້ຖືກຈຸດ, ຫຼຸດສຽງ T ໃນຫຼັກສິບລົງ, ແລະ ອອກສຽງ -n ຕອນທ້າຍໃຫ້ຊັດເຈນ ແລ້ວສອງຄຳນີ້ຈະແຕກຕ່າງກັນຢ່າງຊັດເຈນ.
ຄູ່ຄຳສັບທີ່ເຮັດໃຫ້ເຈົ້າເສຍເງິນ
ຄູ່ຄຳສັບທີ່ອອກສຽງຄ້າຍຄືກັນ (minimal pairs) ສ່ວນໃຫຍ່ບໍ່ຄ່ອຍສ້າງບັນຫາຮ້າຍແຮງປານໃດ. ຖ້າເຈົ້າອອກສຽງສະຫຼະສະຫຼັບກັນລະຫວ່າງ ship ແລະ sheep ບໍລິບົດຂອງປະໂຫຍກກໍ່ມັກຈະຊ່ວຍໃຫ້ເຂົ້າໃຈໄດ້; ບໍ່ມີໃຜຂີ່ໂຕແກະເພື່ອຂ້າມນ້ຳແນ່ນອນ. ແຕ່ສຳລັບຕົວເລກຄູ່ນີ້ມັນຕ່າງອອກໄປ, ເພາະມັນມັກຈະໄປປາກົດຢູ່ໃນສະຖານະການທີ່ການຜິດພາດພຽງຕົວເລກດຽວ ສາມາດສ້າງຄວາມເສຍຫາຍໄດ້ແທ້ໆ. ຕົວຢ່າງເຊັ່ນ: ລາຄາເຄື່ອງຢູ່ຈຸດຈ່າຍເງິນ, ເລກຫ້ອງພັກ ຫຼື ເລກປະຕູ, ເວລານັດໝາຍຕອນສາມສິບນາທີ (thirty) ທຽບກັບສິບສາມນາທີ (thirteen) ຜ່ານໄປ, ຂະໜາດຢາ, ຖ້ຽວບິນ ຫຼື ປີ. ເມື່ອ thirty ກັບ thirteen ຖືກສື່ສານຜິດພາດ ມັນຈະບໍ່ແມ່ນແຄ່ຄຳເວົ້າທີ່ຟັງບໍ່ຮູ້ເລື່ອງ ແຕ່ມັນຈະກາຍເປັນຕົວເລກໃໝ່ທີ່ຍັງຟັງເບິ່ງສົມເຫດສົມຜົນຢູ່ ແລະ ຄົນຟັງກໍ່ບໍ່ມີທາງຮູ້ເລີຍວ່າເຂົາເຈົ້າໄດ້ຍິນຜິດ.
ສຳລັບຜູ້ເວົ້າແລ້ວ ມັນຮູ້ສຶກຄືກັບວ່າສອງຄຳນີ້ອອກສຽງຄືກັນ. ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວມັນບໍ່ຄື, ແລະ ມັນກໍ່ຄຸ້ມຄ່າທີ່ຈະມາທຳຄວາມເຂົ້າໃຈວ່າເປັນຫຍັງເຈົ້າຈຶ່ງຄິດແນວນັ້ນ. ຖ້າເຮົາແຍກອອກມາເທື່ອລະສຽງ, thirteen ຄື /ˌθɜrˈtin/ ແລະ thirty ຄື /ˈθɜrti/. ລອງເບິ່ງທີ່ສະຫຼະ: ທັງສອງຄຳເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍ ສຽງສະຫຼະ ER ໃນພະຍາງ thir-, ແລະ ທັງສອງກໍ່ລົງທ້າຍດ້ວຍສຽງສະຫຼະ ee, ເຊິ່ງອາດຈະຍາວຕ່າງກັນແດ່ ແຕ່ມັນກໍ່ແມ່ນສະຫຼະຕົວດຽວກັນ. ຖ້າສະຫຼະຄືຈຸດແຍກສອງຄຳນີ້ແທ້ໆ ຄົນອາເມລິກາກໍ່ຄົງແຍກບໍ່ອອກຄືກັນ, ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວເຂົາເຈົ້າແຍກອອກໄດ້ທັນທີ. ດັ່ງນັ້ນ, ຂໍ້ແຕກຕ່າງຈຶ່ງຕ້ອງຢູ່ບ່ອນອື່ນທີ່ບໍ່ແມ່ນສະຫຼະ. ມັນລີ້ຢູ່ໃນສາມຈຸດນີ້ພ້ອມກັນຄື: ການເນັ້ນສຽງ (stress), ສຽງ T, ແລະ ສຽງລົງທ້າຍ -n.
ຄວາມແຕກຕ່າງທັງໝົດ ຢູ່ທີ່ການເນັ້ນສຽງ
ພາສາອັງກິດຂັບເຄື່ອນດ້ວຍ ການເນັ້ນສຽງຄຳ (word stress): ໃນທຸກໆຄຳທີ່ມີຫຼາຍກວ່າໜຶ່ງພະຍາງ, ຈະມີໜຶ່ງພະຍາງທີ່ຖືກຍົກລະດັບໃຫ້ດັງຂຶ້ນ ແລະ ຍາວກວ່າໝູ່, ໃນຂະນະທີ່ພະຍາງອື່ນໆຈະຖືກກົດໃຫ້ເບົາລົງ. ຄວາມກົງກັນຂ້າມລະຫວ່າງຈັງຫວະໜັກ ແລະ ຈັງຫວະເບົານີ້ແຫຼະທີ່ເຮັດໜ້າທີ່ສື່ຄວາມໝາຍແທ້ໆ, ແລະ ສຳລັບຄຳຄູ່ນີ້ ມັນເປັນໂຕບອກຄວາມໝາຍທັງໝົດ.
ສຳລັບຜູ້ຮຽນຊາວລາວ ນີ້ຄືຈຸດປ່ຽນຄວາມຄິດທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດ. ພາສາລາວເປັນພາສາທີ່ມີວັນນະຍຸດ ເຮົາອອກສຽງທຸກພະຍາງໃຫ້ເຕັມສຽງຕາມວັນນະຍຸດຂອງມັນ ແຕ່ພາສາອັງກິດໃຊ້ການເນັ້ນຈັງຫວະ (stress-timed). ຖ້າເຈົ້າອອກສຽງທຸກພະຍາງຊັດເຈນເທົ່າກັນ ມັນຈະກາຍເປັນການລົບລ້າງຄວາມແຕກຕ່າງຂອງສອງຄຳນີ້ທັນທີ.
Thirteen ເນັ້ນໜັກຢູ່ຕອນທ້າຍ: thir-TEEN. ພະຍາງທຳອິດຈະໄວ ແລະ ເບົາ, ກ່ອນຈະໄປລົງນ້ຳໜັກແຮງໆທີ່ -TEEN, ເຊິ່ງຈະຍາວ ແລະ ດັງກວ່າຢ່າງເຫັນໄດ້ຊັດ. ສ່ວນ thirty ຈະເຮັດກົງກັນຂ້າມ: THIR-ty. ນ້ຳໜັກທັງໝົດຈະຢູ່ດ້ານໜ້າ, ສ່ວນພະຍາງທີສອງຈະຄ່ອຍໆເບົາລົງ, ສັ້ນ ແລະ ງຽບ. ລອງເວົ້າສອງຄຳນີ້ຕໍ່ກັນ ແລ້ວເຈົ້າຈະຮູ້ສຶກເຖິງການຍ້າຍນ້ຳໜັກຈາກຫຼັງມາໜ້າ ຄືກັບໄມ້ກະດົກ. ການປ່ຽນນ້ຳໜັກນີ້ຄືສິ່ງທີ່ໜ້າເຊື່ອຖືທີ່ສຸດທີ່ຄົນອາເມລິກາຟັງຫາ, ແລະ ມັນກໍ່ແມ່ນທັກສະດຽວກັນທີ່ໃຊ້ກັບທຸກໆຄູ່ຄຳສັບຫຼັກສິບປາຍ ກັບ ຫຼັກສິບ ໃນພາສາອັງກິດ.
ຫຼັກສິບປາຍລົງນ້ຳໜັກໄປທາງທ້າຍ; ຫຼັກສິບລົງນ້ຳໜັກໄວ້ທາງໜ້າ. ຖ້າພະຍາງທີສອງດັງກວ່າ ສະແດງວ່າເປັນຫຼັກສິບປາຍ. ຖ້າພະຍາງທຳອິດດັງກວ່າ ມັນຄືຫຼັກສິບ.
ນີ້ຄືສິ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ຫຼາຍຄົນແປກໃຈ: ຄວາມຍາວຂອງສຽງຈະຕາມຫຼັງການເນັ້ນສຽງ (stress) ໂດຍອັດຕະໂນມັດ, ດັ່ງນັ້ນພຽງແຕ່ເຈົ້າຍ້າຍການເນັ້ນສຽງ ເຈົ້າກໍ່ແທບຈະບໍ່ຕ້ອງຄິດເຖິງສ່ວນທີ່ເຫຼືອເລີຍ. ພະຍາງ -TEEN ໃນ thirteen ທີ່ຖືກເນັ້ນ ມັນຈະຍາວ ແລະ ເຕັມສຽງກວ່າໂດຍທຳມະຊາດ; ສ່ວນພະຍາງ -ty ທີ່ບໍ່ຖືກເນັ້ນໃນ thirty ມັນກໍ່ຈະສັ້ນລົງເອງ. ເຈົ້າພຽງແຕ່ປັບຄ່າດຽວເທົ່ານັ້ນ. ວາງການເນັ້ນສຽງໃຫ້ຖືກທີ່ ແລ້ວຄວາມດັງ, ຄວາມຍາວ, ແລະ ລະດັບສຽງ (pitch) ຈະຕາມມາເອງ.
ນີ້ຍັງເປັນເຫດຜົນທີ່ວິທີແກ້ໄຂແບບເກົ່າໆມັກຈະບໍ່ໄດ້ຜົນ. ຜູ້ຮຽນທີ່ເຄີຍຖືກສອນມາວ່າສອງຄຳນີ້ “ອອກສຽງຄ້າຍຄືກັນ” ມັກຈະພະຍາຍາມແກ້ໂດຍການອອກສຽງແຕ່ລະພະຍາງຢ່າງລະມັດລະວັງ ແລະ ເທົ່າໆກັນ. ການໃຫ້ນ້ຳໜັກເທົ່າກັນນີ້ແຫຼະຄືໂຕການທີ່ທຳລາຍຄວາມແຕກຕ່າງ. ການເວົ້າ THIR-TEE ແບບຮາບພຽງ ແລະ ລະມັດລະວັງ ໂດຍມີສອງຈັງຫວະເທົ່າກັນ ສາມາດແປໄດ້ທັງສອງຄຳ ຫຼື ອາດຈະບໍ່ແມ່ນຈັກຄຳເລີຍ. ວິທີແກ້ບໍ່ແມ່ນການອອກສຽງໃຫ້ຊັດເຈນເທົ່າກັນທຸກພະຍາງ; ແຕ່ມັນຄືການຈົງໃຈຫຼຸດນ້ຳໜັກພະຍາງໜຶ່ງລົງ ເພື່ອໃຫ້ອີກພະຍາງໜຶ່ງພົ້ນເດັ່ນຂຶ້ນມາ.
ສຽງ T ກໍ່ບອກເຈົ້າໄດ້: T ແທ້ ທຽບກັບ flap
ການເນັ້ນສຽງບໍ່ໄດ້ມາແຕ່ພຽງຢ່າງດຽວ. ເພາະມັນເປັນຕົວຕັດສິນວ່າແຕ່ລະພະຍາງຈະຕ້ອງອອກແຮງຫຼາຍຊ່ຳໃດ, ມັນຈຶ່ງເປັນຕົວຕັດສິນນຳວ່າຈະເກີດຫຍັງຂຶ້ນກັບໂຕ T ທີ່ຢູ່ໜ້າພະຍາງສຸດທ້າຍນັ້ນນຳ, ແລະ ໂຕ T ຈະສະແດງອອກໃນທາງກົງກັນຂ້າມກັນໃນສອງຄຳນີ້.
ໃນຫຼັກສິບປາຍ, T ຢູ່ໜ້າພະຍາງທີ່ ຖືກເນັ້ນ. ໂຕ T ທີ່ຢູ່ໜ້າພະຍາງທີ່ຖືກເນັ້ນໃນພາສາອັງກິດ ຈະເປັນ ສຽງ T ທີ່ປ່ອຍລົມ (aspirated T) ແບບເຕັມໆ (ຄ້າຍຄືສຽງ ທ ໃນພາສາລາວ): ມັນຈະເປັນສຽງຢຸດທີ່ຊັດເຈນ ພ້ອມກັບມີລົມພົ່ນອອກມາໜ້ອຍໜຶ່ງ, ເຊິ່ງເປັນສຽງ T ອັນດຽວກັນກັບທີ່ເຈົ້າໄດ້ຍິນໃນຄຳວ່າ top ຫຼື tea. ລອງເອົາມືມາບັງໜ້າປາກຕອນເວົ້າ thir-TEEN ເບິ່ງ ແລ້ວເຈົ້າຄວນຈະຮູ້ສຶກເຖິງລົມທີ່ພົ່ນອອກມາ. ມັນຄືໂຕ T ທີ່ຊັດເຈນ, ແຫຼມຄົມ ແລະ ຕັ້ງໃຈອອກສຽງ.
ແຕ່ໃນຫຼັກສິບ, T ບໍ່ຖືກເນັ້ນ ແລະ ຖືກໜີບຢູ່ລະຫວ່າງສຽງອື່ນ, ແລະ ພາສາອັງກິດກໍ່ເຮັດໃນສິ່ງທີ່ມັນມັກເຮັດສະເໝີ ນັ້ນຄື: ມັນຈະເຮັດໃຫ້ສຽງນັ້ນອ່ອນລົງ. ໃນ thirty, T ຢູ່ຫຼັງ R ແລະ ຢູ່ໜ້າສະຫຼະທີ່ບໍ່ຖືກເນັ້ນ, ເຊິ່ງນີ້ຄືຕຳແໜ່ງຫຼັກຂອງ ສຽງ flap-T, ເຊິ່ງເປັນການເອົາປາຍລີ້ນແຕະເພດານປາກໄວໆ ຟັງແລ້ວຄ້າຍຄືສຽງ ດ ເບົາໆ. ດັ່ງນັ້ນ thirty ໃນການເວົ້າແບບອາເມລິກາທົ່ວໄປ ຈະອອກສຽງເປັນ THIR-dee, ແລະ forty ກາຍເປັນ FOR-dee, ສ່ວນ eighty ກາຍເປັນ AY-dee. flap-T ຕົວດຽວກັນທີ່ປ່ຽນ water ເປັນ waa-der ນີ້ແຫຼະ ທີ່ປ່ຽນສຽງ T ໃນຫຼັກສິບໃຫ້ກາຍເປັນ D.
ບໍ່ແມ່ນທຸກຫຼັກສິບທີ່ຈະປ່ຽນເປັນ flap-T, ເຊິ່ງເຮົາກໍ່ຄວນເວົ້າກັນຕາມກົງ ເພາະກົດນີ້ຍັງມີຂໍ້ຍົກເວັ້ນຢູ່. Fifty ກັບ sixty ຈະຮັກສາສຽງ T ໄວ້ບໍ່ໃຫ້ເປັນ flap, ເພາະ flap ຕ້ອງການສະຫຼະ ຫຼື ສຽງກ້ອງຢູ່ທາງໜ້າມັນ, ແຕ່ຄຳພວກນີ້ມີສຽງ f ກັບ s ຂວາງຢູ່. ແຕ່ເຖິງແນວນັ້ນກໍ່ຕາມ, ສຽງ T ໃນຄຳພວກນີ້ກໍ່ຍັງຄົງເບົາ ແລະ ບໍ່ມີລົມພົ່ນ, ບໍ່ເຄີຍເປັນສຽງ T ທີ່ພົ່ນລົມແຮງຄືກັບໃນ fifteen ກັບ sixteen ເດັດຂາດ. ແລະ ຫຼັງຈາກສຽງ n, T ອາດຈະອ່ອນລົງຈົນຫາຍໄປເລີຍກໍ່ໄດ້: ninety ຈະອອກສຽງໄປທາງ NINE-ee, seventy ໄປທາງ SEV-en-ee, ໂດຍ T ຈະຫຼຸດລົງເປັນພຽງການແຕະເບົາໆໃນດັງ ຫຼື ຫາຍໄປເລີຍ. ດັ່ງນັ້ນ, ວິທີຈື່ທີ່ດີທີ່ສຸດຄືການຈື່ແບບກົງກັນຂ້າມ ບໍ່ແມ່ນຈື່ເປັນລາຍການກົດເກນ: ຫຼັກສິບປາຍຈະໃຊ້ສຽງ T ທີ່ ແຮງ ເພາະມັນເປັນຕົວເລີ່ມຕົ້ນພະຍາງທີ່ຖືກເນັ້ນ, ສ່ວນຫຼັກສິບຈະໃຊ້ສຽງ T ທີ່ ອ່ອນ, ບໍ່ວ່າຈະອ່ອນລົງ ຫຼື ປ່ຽນເປັນ flap ກໍ່ຕາມ ເພາະມັນບໍ່ໄດ້ຖືກເນັ້ນນັ້ນເອງ.
ສຽງທ້າຍ: ສຽງ N ທີ່ມີສະເພາະຫຼັກສິບປາຍ
ຍັງມີສັນຍານອີກຢ່າງໜຶ່ງທີ່ເປັນຕົວຊ່ວຍເຈົ້າເວລາທີ່ສັນຍານໂທລະສັບບໍ່ດີ ຫຼື ຄົນເວົ້າເວົ້າໄວ: ຫຼັກສິບປາຍຈະລົງທ້າຍດ້ວຍພະຍັນຊະນະ (ຕົວສະກົດ) ແລະ ຫຼັກສິບຈະລົງທ້າຍດ້ວຍສະຫຼະ.
ຫຼັກສິບປາຍທຸກຕົວຈະລົງທ້າຍດ້ວຍ -teen, ເຊິ່ງປິດທ້າຍດ້ວຍສຽງ -n (ຄືກັບຕົວສະກົດ ນ ໃນພາສາລາວ). ຫຼັກສິບທຸກຕົວຈະລົງທ້າຍດ້ວຍ -ty, ເຊິ່ງປິດທ້າຍດ້ວຍສະຫຼະ ee ແລ້ວກໍ່ຢຸດເລີຍ. ດັ່ງນັ້ນ thirteen ຈຶ່ງຈົບລົງໂດຍການທີ່ລີ້ນຂອງເຈົ້າແຕະຂຶ້ນໄປຫາເຫືອກຫຼັງແຂ້ວເພື່ອອອກສຽງ N, ສ່ວນ thirty ຈະຈົບລົງດ້ວຍການເປີດປາກແລ້ວປ່ອຍໃຫ້ສຽງຄ້າງຢູ່ໃນອາກາດ. ຖ້າເຈົ້າຝຶກຟັງຈົນຈົບຄຳ (ເປັນພຽງນິໄສນ້ອຍໆ, ແຕ່ຄົນສ່ວນໃຫຍ່ມັກຈະຢຸດຟັງເມື່ອເຂົາເຈົ້າຄິດວ່າເຂົ້າໃຈແລ້ວ), ສຽງ -n ສຸດທ້າຍນັ້ນຈະເປັນຕົວຊີ້ວັດທີ່ຊັດເຈນເລີຍ. ຖ້າໄດ້ຍິນສຽງ N ຢູ່ທ້າຍຄຳ ມັນຄືຫຼັກສິບປາຍ. ຖ້າໄດ້ຍິນສຽງສະຫຼະຢູ່ທ້າຍຄຳ ມັນຄືຫຼັກສິບ.
ເມື່ອເອົາທັງສາມຢ່າງນີ້ມາລວມກັນ ເຈົ້າກໍ່ຈະໄດ້ສັນຍານທີ່ຊ້ອນກັນຢູ່ຫຼາຍຊັ້ນ, ນີ້ແຫຼະຄືເຫດຜົນທີ່ເຈົ້າຂອງພາສາສາມາດແຍກສອງຄຳນີ້ອອກໄດ້ສະບາຍ ເຖິງແມ່ນວ່າຈະລົມກັນຜ່ານໂທລະສັບທີ່ສຽງບໍ່ແຈ້ງກໍ່ຕາມ. ການເນັ້ນສຽງ (stress) ຈະເປັນໂຕບອກກ່ອນໝູ່. ສຽງ T ຈະເປັນໂຕຢືນຢັນ. ແລະ ການມີ ຫຼື ບໍ່ມີສຽງ N ຕອນທ້າຍ ຈະເປັນໂຕຕັດສິນຂໍ້ສົງໄສທັງໝົດ. ນ້ອຍຄັ້ງທີ່ເຈົ້າຈະຕ້ອງການທັງສາມຢ່າງພ້ອມກັນ, ແຕ່ຢ່າງໜ້ອຍກໍ່ຕ້ອງມີສັນຍານໜຶ່ງທີ່ຊັດເຈນ, ແລະ ໜ້າທີ່ຂອງເຈົ້າໃນຖານະຜູ້ເວົ້າກໍ່ຄື ການຮັບປະກັນວ່າເຈົ້າໄດ້ສົ່ງສັນຍານທັງສາມຢ່າງນີ້ອອກໄປ ແທນທີ່ຈະໄປເຮັດໃຫ້ມັນພຽງເທົ່າກັນແບບ THIR-TEE ເຊິ່ງບໍ່ມີສັນຍານຫຍັງເລີຍ.
ມີຈຸດໜຶ່ງທີ່ການເນັ້ນສຽງອາດຈະບໍ່ຊ່ວຍຫຍັງ, ແລະ ມັນຄືເຫດຜົນທີ່ເຈົ້າຕ້ອງອາໄສອີກສອງສັນຍານທີ່ເຫຼືອ. ເມື່ອຫຼັກສິບປາຍໄປຢູ່ຕໍ່ໜ້າຄຳທີ່ຖືກເນັ້ນສຽງ, ເຊັ່ນ thirteen dollars ຫຼື eighteen people, ພາສາອັງກິດຈະຍ້າຍຈັງຫວະມາໄວ້ທາງໜ້າ ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ຈັງຫວະໜັກສອງອັນມາຕຳກັນ, ດັ່ງນັ້ນເຈົ້າຂອງພາສາຈຶ່ງເວົ້າວ່າ THIR-teen DOL-lars, ບໍ່ແມ່ນ thir-TEEN dollars. ການເນັ້ນສຽງຈະໂດດມາຢູ່ທາງໜ້າຂອງຫຼັກສິບປາຍ, ເຊິ່ງເປັນຕຳແໜ່ງດຽວກັບຫຼັກສິບເລີຍ, ແລະ ໂຕ T ຂອງຫຼັກສິບປາຍ ທີ່ຕອນນີ້ມາຢູ່ຕໍ່ໜ້າສະຫຼະທີ່ບໍ່ຖືກເນັ້ນ ກໍ່ອາດຈະກາຍເປັນ flap ໄດ້ຄືກັນກັບຫຼັກສິບ. ໃນວະລີແບບນັ້ນ ການເນັ້ນສຽງອາດຈະບໍ່ບອກຫຍັງເຈົ້າເລີຍ ແລະ ສຽງ T ກໍ່ອາດຈະບໍ່ຊ່ວຍຄືກັນ, ດັ່ງນັ້ນສຽງ N ສຸດທ້າຍຈຶ່ງເປັນໂຕຕັດສິນ: thirteen dollars ຍັງຄົງມີສຽງ N ໃນຂະນະທີ່ thirty dollars ບໍ່ເຄີຍມີ. ນີ້ຄືກໍລະນີທີ່ສັນຍານຫຼາຍຊັ້ນຖືກສ້າງຂຶ້ນມາເພື່ອຮອງຮັບ.
ທັງເຈັດຄູ່, ຕັ້ງແຕ່ 13/30 ຫາ 19/90
ຂ່າວດີກໍ່ຄືຫຼັກການນີ້ສາມາດນຳໄປໃຊ້ໄດ້ກັບທຸກຄຳ. ທັງສາມສັນຍານນີ້ໃຊ້ໄດ້ກັບທັງເຈັດຄູ່ຂອງຫຼັກສິບປາຍ ແລະ ຫຼັກສິບ, ດັ່ງນັ້ນເມື່ອເຈົ້າອອກສຽງ thirteen ກັບ thirty ໄດ້ແລ້ວ, ອີກຫົກຄູ່ທີ່ເຫຼືອກໍ່ຈະງ່າຍຂຶ້ນມາທັນທີ.
| ຫຼັກສິບປາຍ | ສຽງອ່ານ IPA | ການອອກສຽງ | ຫຼັກສິບ | ສຽງອ່ານ IPA | ການອອກສຽງ |
|---|---|---|---|---|---|
| thirteen | /ˌθɜrˈtin/ | thir-TEEN | thirty | /ˈθɜrti/ | THIR-dee |
| fourteen | /ˌfɔrˈtin/ | for-TEEN | forty | /ˈfɔrti/ | FOR-dee |
| fifteen | /ˌfɪfˈtin/ | fif-TEEN | fifty | /ˈfɪfti/ | FIF-tee |
| sixteen | /ˌsɪksˈtin/ | six-TEEN | sixty | /ˈsɪksti/ | SIX-tee |
| seventeen | /ˌsɛvənˈtin/ | sev-en-TEEN | seventy | /ˈsɛvənti/ | SEV-en-tee |
| eighteen | /ˌeɪˈtin/ | ay-TEEN | eighty | /ˈeɪti/ | AY-dee |
| nineteen | /ˌnaɪnˈtin/ | nine-TEEN | ninety | /ˈnaɪnti/ | NINE-tee |
ລອງສັງເກດເບິ່ງໃນຖັນ ການອອກສຽງ, ລະບົບນີ້ຈະຊັດເຈນຫຼາຍ. ຫຼັກສິບປາຍທຸກຕົວຢູ່ເບື້ອງຊ້າຍຈະລົງທ້າຍດ້ວຍໂຕພິມໃຫຍ່ ເພາະທັງການເນັ້ນສຽງ ແລະ ຄວາມຍາວຂອງສຽງລ້ວນແຕ່ໄປກອງກັນຢູ່ທີ່ -TEEN ສຸດທ້າຍ, ແລະ ໂຕ T ກໍ່ຍັງຄົງຈະແຈ້ງຢູ່. ສ່ວນຫຼັກສິບທຸກຕົວຢູ່ເບື້ອງຂວາຈະຂຶ້ນຕົ້ນດ້ວຍໂຕພິມໃຫຍ່ແລ້ວຄ່ອຍໆເບົາລົງ, ພ້ອມກັບໂຕ T ທີ່ອ່ອນລົງ. ຄຸນນະພາບຂອງສະຫຼະບໍ່ເຄີຍປ່ຽນແປງເລີຍໃນແຕ່ລະແຖວ. ສຽງ ee ຫຼື ir ຫຼື or ບໍ່ໄດ້ເຮັດໜ້າທີ່ແຍກຄວາມແຕກຕ່າງຫຍັງເລີຍ. ມັນຄືການເນັ້ນສຽງເປັນຫຼັກ, ຮອງລົງມາແມ່ນໂຕ T, ແລະ ລົງທ້າຍດ້ວຍສຽງ -n.
ວິທີທີ່ຄົນອາເມລິກາໃຊ້ແກ້ບັນຫານີ້ແທ້ໆ
ມີສິ່ງໜຶ່ງທີ່ເຈົ້າຂອງພາສາມັກເຮັດແຕ່ບໍ່ຄ່ອຍມີໃຜບອກຄົນຮຽນ: ນັ້ນກໍ່ຄືຄົນອາເມລິການຳກັນເອງ ກໍ່ຍັງຕ້ອງໄດ້ຢືນຢັນຕົວເລກພວກນີ້ກັນຢູ່ຕະຫຼອດ. ເວລາທີ່ເລື່ອງນັ້ນສຳຄັນ ແລະ ສັນຍານການສື່ສານບໍ່ດີ, ຄົນອາເມລິກາຈະບໍ່ໄດ້ພຽງແຕ່ເວົ້າ thirty ໃຫ້ດັງຂຶ້ນຊື່ໆ. ແຕ່ເຂົາເຈົ້າຈະປ່ຽນໄປໃຊ້ຮູບແບບອື່ນທີ່ບໍ່ມີທາງເຂົ້າໃຈຜິດໄດ້, ແລະ ເຈົ້າເອງກໍ່ສາມາດຢືມວິທີການເຫຼົ່ານີ້ໄປໃຊ້ໄດ້ທຸກວິທີເລີຍ.
ວິທີທີ່ພົບເລື້ອຍທີ່ສຸດຄືການອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກ. Thirty ຈະກາຍເປັນ three-oh ຫຼື three-zero; ສ່ວນ thirteen ຈະກາຍເປັນ one-three. ການອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກຈະບໍ່ມີບັນຫາເລື່ອງການເນັ້ນສຽງ (stress) ແລະ ບໍ່ມີສະຫຼະທີ່ຄືກັນ ດັ່ງນັ້ນມັນຈຶ່ງບໍ່ມີທາງທີ່ຈະສັບສົນກັນໄດ້. ນີ້ຄືເຫດຜົນທີ່ເຈົ້າມັກຈະໄດ້ຍິນຄົນອາເມລິກາບອກເບີໂທລະສັບ, ທີ່ຢູ່, ແລະ ເລກບັດເຄຣດິດເທື່ອລະຕົວເລກເປັນປົກກະຕິ. ເຂົາເຈົ້າກຳລັງຫຼີກລ່ຽງບັນຫາດຽວກັນກັບທີ່ເຈົ້າກຳລັງພໍ້ຢູ່, ແລະ ການທີ່ເຈົ້າເລືອກທີ່ຈະເວົ້າວ່າ three-oh ກໍ່ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າພາສາອັງກິດຂອງເຈົ້າອ່ອນ. ມັນເປັນວິທີແກ້ໄຂດຽວກັນກັບທີ່ເຈົ້າຂອງພາສາໃຊ້ແທ້ໆ.
ວິທີທີສອງຄືການຈົງໃຈເນັ້ນສຽງໃຫ້ຊັດເຈນເກີນຈິງ. ຖ້າຖືກຖາມໃຫ້ຊີ້ແຈງ, ຄົນອາເມລິກາຈະເວົ້າວ່າ THIR-dee, three-oh ຫຼື thir-TEEN, ໂດຍເນັ້ນໃສ່ພະຍາງທີ່ດັງໃຫ້ໜັກກວ່າປົກກະຕິ ແລະ ລາກສຽງໃຫ້ຍາວອອກ. ສັງເກດເບິ່ງວ່າ ເຂົາເຈົ້າຈະຍິ່ງເນັ້ນໜັກໃສ່ຈຸດສັງເກດທີ່ເປັນຕົວແຍກຄວາມໝາຍຢູ່ແລ້ວ ນັ້ນຄືການເນັ້ນສຽງ (stress), ແທນທີ່ຈະໄປພະຍາຍາມອອກສຽງສະຫຼະ ຫຼື ໂຕ T ໃຫ້ຊັດຂຶ້ນ. ວິທີທີສາມ, ເມື່ອຕົວເລກນັ້ນສຳຄັນແທ້ໆ, ເຂົາເຈົ້າຈະເອົາມັນໄປຜູກກັບບາງສິ່ງບາງຢ່າງເຊັ່ນ: thirty, like three decades (ສາມສິບ, ຄືກັບສາມທົດສະວັດ) ຫຼື thirteen, a teenager (ສິບສາມ, ໄວລຸ້ນ). ເວລາທີ່ເຈົ້າເປັນຄົນບອກຕົວເລກທີ່ຫ້າມຜິດພາດເດັດຂາດ, ໃຫ້ເຮັດແບບທີ່ເຂົາເຈົ້າເຮັດ. ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍການເນັ້ນສຽງໃຫ້ຊັດເຈນທີ່ສຸດ, ແລະ ຖ້າອີກຝ່າຍຍັງມີໜ້າຕາລັງເລຢູ່ ໃຫ້ປ່ຽນໄປອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກທັນທີ.
ຝຶກຫູກ່ອນຝຶກປາກ
ຄຳຄູ່ນີ້ມີກັບດັກອັນດຽວກັນກັບ can ແລະ can’t: ເຈົ້າບໍ່ສາມາດອອກສຽງໃຫ້ຕ່າງກັນໄດ້ ຖ້າເຈົ້າຍັງບໍ່ສາມາດຟັງຄວາມຕ່າງນັ້ນອອກ, ແລະ ຫູຂອງເຈົ້າກໍ່ກຳລັງໂຟກັສຜິດຈຸດມາຕະຫຼອດ. ເຈົ້າເຄີຍຖືກສອນມາວ່າສອງຄຳນີ້ຄືສະຫຼະສອງໂຕທີ່ຕ້ອງແຍກອອກຈາກກັນ, ດັ່ງນັ້ນຄວາມສົນໃຈຂອງເຈົ້າຈຶ່ງໄປຕົກຢູ່ທີ່ສະຫຼະ ເຊິ່ງເປັນຈຸດທີ່ບໍ່ມີຄວາມແຕກຕ່າງຫຍັງເລີຍ. ວິທີແກ້ຄືການປ່ຽນຄວາມສົນໃຈມາທີ່ຈັງຫວະ ແລະ ສຽງລົງທ້າຍ, ເຊິ່ງມັນເປັນທັກສະການຟັງກ່ອນທີ່ຈະເປັນທັກສະການເວົ້າ. ມັນຄືແນວຄິດເລື່ອງ ການຮັບຮູ້ກ່ອນການຜະລິດສຽງ (perception-before-production) ທີ່ນຳມາໃຊ້ກັບຕົວເລກ.
ມີສອງວິທີໃນການຝຶກຫູຄືນໃໝ່, ເລີ່ມຈາກວິທີທີ່ງ່າຍທີ່ສຸດກ່ອນ. ລອງຫາຮູບແບບໃນການນຳໃຊ້ຕົວຈິງ: ວິດີໂອອາເມລິກາໃດກໍ່ໄດ້ທີ່ມີການເວົ້າເຖິງລາຄາ, ຄະແນນ, ວັນທີ, ຫຼື ທີ່ຢູ່ ຈະມີການເວົ້າຕົວເລກຫຼັກສິບປາຍ ກັບ ຫຼັກສິບ ໃຫ້ເຈົ້າໄດ້ຍິນຕະຫຼອດ. ກ່ອນທີ່ບໍລິບົດຈະຢືນຢັນວ່າມັນຄືຕົວເລກໃດ, ໃຫ້ລອງເດົາກ່ອນວ່າເຈົ້າໄດ້ຍິນຄຳໃດ ແລະ ບັງຄັບຕົວເອງໃຫ້ຕອບວ່າ ເປັນຫຍັງ: ຍ້ອນມັນດັງທາງໜ້າ ຫຼື ດັງທາງຫຼັງ, ບໍ່ແມ່ນຍ້ອນສະຫຼະຫຍັງ. ທຳອິດເຈົ້າອາດຈະເດົາຜິດຫຼາຍແດ່, ແຕ່ການເດົາຜິດແລ້ວມາຮູ້ຄຳຕອບທີ່ຖືກຕ້ອງພາຍຫຼັງ ນັ້ນແຫຼະຄືວິທີທີ່ສະໝອງສ້າງຄວາມເຂົ້າໃຈ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ໃຫ້ຝຶກແບບບັງຄັບເລືອກໂດຍບໍ່ມີບໍລິບົດ: ໃຊ້ແອັບອ່ານອອກສຽງ (text-to-speech) ຫຼື ໃຫ້ໝູ່ທີ່ໃຈເຢັນໆອ່ານລາຍຊື່ຕົວເລກລ້າໆແບບສະຫຼັບກັນ ເຊັ່ນ: thirteen, thirty, fifty, fifteen, ໃນຄວາມໄວປົກກະຕິ, ແລ້ວຊີ້ບອກວ່າເຈົ້າໄດ້ຍິນຄຳໃດ. ເມື່ອເຈົ້າສາມາດເດົາຖືກສິບເທື່ອລຽນຕິດໂດຍຟັງຈາກການເນັ້ນສຽງ (stress) ພຽງຢ່າງດຽວ, ສະແດງວ່າຫູຂອງເຈົ້າສາມາດແຍກຄວາມແຕກຕ່າງໄດ້ແລ້ວ, ແລະ ປາກຂອງເຈົ້າກໍ່ຈະມີຕົ້ນແບບທີ່ຖືກຕ້ອງໃຫ້ຮຽນແບບ.
ປະໂຫຍກສຳລັບຝຶກຊ້ອມ
ຟັງກ່ອນ ແລ້ວຈຶ່ງເວົ້າຕາມແຕ່ລະແຖວສອງຄັ້ງ. ເທັກນິກຂອງທຸກໆແຖວຄືການຈົງໃຈອອກສຽງໃຫ້ເໜີງໄປເບື້ອງໜຶ່ງ: ສຳລັບຫຼັກສິບປາຍ, ໃຫ້ຖິ້ມນ້ຳໜັກໄປທີ່ພະຍາງຫຼັງ ແລະ ຮັກສາສຽງ T ທີ່ພົ່ນລົມໄວ້ໃຫ້ຊັດເຈນ; ສຳລັບຫຼັກສິບ, ໃຫ້ເນັ້ນພະຍາງໜ້າ ແລະ ປ່ອຍໃຫ້ສຽງ T ອ່ອນລົງກາຍເປັນສຽງ D (ສຽງ flap). ຢ່າພະຍາຍາມອອກສຽງໃຫ້ຊັດເຈນທັງສອງພະຍາງ. ຕ້ອງເຮັດໃຫ້ພະຍາງໜຶ່ງເບົາລົງ ເພື່ອໃຫ້ອີກພະຍາງໜຶ່ງພົ້ນເດັ່ນຂຶ້ນມາ.
- The total is thirteen, not thirty. The total is thir-TEEN, not THIR-dee.
- The bus comes at three-forty, not three-fourteen. The bus comes at three-FOR-dee, not three-for-TEEN.
- Apartment fifteen, not fifty. Apartment fif-TEEN, not FIF-tee.
- I need sixty, not sixteen. I need SIX-tee, not six-TEEN.
- She's seventeen, her sister is seventy. She's sev-en-TEEN, her sister is SEV-en-tee.
- Gate eighteen, departing at eight-thirty. Gate ay-TEEN, departing at eight-THIR-dee.
- Ninety percent, not nineteen. NINE-tee percent, not nine-TEEN.
- That'll be thirty. Three-oh. That'll be THIR-dee. Three-oh.
ຖ້າເຈົ້າຮູ້ສຶກວ່າພະຍາງທີ່ບໍ່ຖືກເນັ້ນຄືກັບຖືກກືນຫາຍໄປ ສະແດງວ່າເຈົ້າເຮັດຖືກແລ້ວ. ຜູ້ຮຽນສ່ວນໃຫຍ່ມັກຈະອອກສຽງໃຫ້ເທົ່າກັນເກີນໄປ; ວິທີແກ້ຄືຕ້ອງເຮັດໃນສິ່ງທີ່ກົງກັນຂ້າມ.
ພາສາແມ່ແຕ່ລະພາສາ ຈັດການກັບເລື່ອງນີ້ແນວໃດ
ຄູ່ຄຳສັບນີ້ຈະຍາກສຳລັບເຈົ້າຫຼືບໍ່ ນັ້ນຂຶ້ນຢູ່ກັບສິ່ງທີ່ພາສາແມ່ຂອງເຈົ້າມີໃຫ້: ພາສາແມ່ຂອງເຈົ້າໃຊ້ການເນັ້ນສຽງ (stress) ໃນການແຍກຄວາມໝາຍຂອງຄຳຄືກັບພາສາອັງກິດຫຼືບໍ່? ພາສາທີ່ມັກອອກສຽງເບົາໆເທົ່າກັນທຸກຄຳ ຫຼື ພາສາທີ່ແຕ່ລະພະຍາງມີຈັງຫວະເທົ່າກັນ (ຄືກັນກັບພາສາລາວ) ຈະເຮັດໃຫ້ເຈົ້າບໍ່ລຶ້ງເຄີຍກັບການລົງນ້ຳໜັກສຽງ, ເຊິ່ງນິໄສນີ້ແຫຼະຄືຈຸດສຳຄັນຂອງເລື່ອງນີ້ທັງໝົດ. ລອງອ່ານເບິ່ງໃນແຖວຂອງເຈົ້າ; ມັນເປັນພຽງຈຸດເລີ່ມຕົ້ນ, ບໍ່ແມ່ນຂໍ້ສະຫຼຸບຕາຍຕົວ.
| ພາສາແມ່ຂອງເຈົ້າ | ເປັນຫຍັງຄູ່ນີ້ຈຶ່ງຍາກ | ສິ່ງທີ່ຕ້ອງຝຶກ |
|---|---|---|
| ສະເປນ (Spanish) | ເປັນພາສາທີ່ແຕ່ລະພະຍາງມີຈັງຫວະ ແລະ ນ້ຳໜັກເທົ່າກັນສະເໝີ, ດັ່ງນັ້ນຄວາມກົງກັນຂ້າມລະຫວ່າງຈັງຫວະໜັກ-ເບົາຂອງອັງກິດຈຶ່ງບໍ່ເປັນທຳມະຊາດ ສຳລັບພວກເຂົາ ທັງສອງເຄິ່ງຂອງຄຳຈຶ່ງໄດ້ຮັບນ້ຳໜັກເທົ່າກັນ | ຝຶກເນັ້ນສຽງໃຫ້ຊັດເຈນເກີນຈິງກວ່າທີ່ຮູ້ສຶກວ່າສຸພາບ. ຫຼຸດຄວາມຍາວພະຍາງທີ່ບໍ່ເນັ້ນລົງ ແລະ ລາກສຽງພະຍາງທີ່ເນັ້ນໃຫ້ຍາວຂຶ້ນ. |
| ປອກຕຸຍການ ບຣາຊິນ (Portuguese - Brazilian) | ມີການເນັ້ນສຽງແຕ່ຕຳແໜ່ງຕ່າງກັນ, ແລະ ສຽງ T ອ່ອນໆໃນຫຼັກສິບມັກຈະປ່ຽນສຽງເມື່ອຢູ່ໜ້າສະຫຼະ ee ທ້າຍຄຳ, ເຮັດໃຫ້ຕອນທ້າຍກາຍເປັນສຽງ “ch” (ຄ້າຍໆ ຊ) ເຊັ່ນ THIR-chee | ຍ້າຍຈັງຫວະມາໄວ້ໃນຕຳແໜ່ງແບບອັງກິດ, ແລະ ຮັກສາສຽງທ້າຍຂອງຫຼັກສິບໃຫ້ເປັນພຽງການແຕະເບົາໆ ແທນທີ່ຈະເປັນສຽງ “ch”. |
| ຍີ່ປຸ່ນ (Japanese) | ໃຊ້ລະດັບສຽງ (pitch-accent) ແລະ ຈັງຫວະແບບໂມຣະ (mora-timing) ແທນການເນັ້ນສຽງ, ເຮັດໃຫ້ພະຍາງອອກມາເທົ່າກັນ ແລະ ຂາດການແກວ່ງສຽງດັງ-ເບົາ | ສ້າງການແກວ່ງສຽງຢ່າງຕັ້ງໃຈ: ມີໜຶ່ງພະຍາງໃຫຍ່ໆ, ສ່ວນທີ່ເຫຼືອໃຫ້ເປັນສຽງນ້ອຍໆ. ແລະ ຢ່າລືມອອກສຽງ -n ຢູ່ທ້າຍຫຼັກສິບປາຍ. |
| ເກົາຫຼີ (Korean) | ບໍ່ຄ່ອຍມີຄວາມແຕກຕ່າງໃນການເນັ້ນສຽງຄຳ, ໂດຍມັກຈະອອກແຮງແຕ່ລະພະຍາງໃຫ້ເທົ່າໆກັນ | ຝຶກເຮັດໃຫ້ພະຍາງໜຶ່ງພົ້ນເດັ່ນຂຶ້ນມາຢ່າງຊັດເຈນ. ປ່ອຍໃຫ້ສຽງ T ໃນຫຼັກສິບອ່ອນລົງ ແທນທີ່ຈະອອກສຽງເຕັມໆ. |
| ພາສາຈີນກາງ (Mandarin) | ເປັນພາສາທີ່ມີວັນນະຍຸດ, ມີການຫຼຸດສຽງສະຫຼະພຽງເລັກນ້ອຍ, ເຮັດໃຫ້ພະຍາງໃນພາສາອັງກິດທີ່ບໍ່ຄວນຖືກເນັ້ນ ມັກຈະຍັງອອກສຽງແຮງເກີນໄປ | ຫຼຸດສຽງພະຍາງທີ່ບໍ່ເນັ້ນລົງໃຫ້ຫຼາຍທີ່ສຸດ. ສຳລັບຫຼັກສິບ, ໃຫ້ຮັກສາສຽງ T ໃຫ້ເບົາ ແລະ ສັ້ນ, ບໍ່ຕ້ອງເປັນສຽງ T ທີ່ປ່ອຍລົມຊັດເຈນ. |
| ຝຣັ່ງ (French) | ການເນັ້ນສຽງມັກຈະຕົກຢູ່ທ້າຍວະລີເບົາໆ, ບໍ່ແມ່ນໃນແຕ່ລະຄຳ, ດັ່ງນັ້ນການເນັ້ນສຽງລະດັບຄຳຈຶ່ງເປັນເລື່ອງແປກ | ເອົານ້ຳໜັກໄປລົງໃນພະຍາງທີ່ຖືກຕ້ອງໃນລະດັບຄຳເລີຍ. ຢ່າລົງທ້າຍທຸກຄຳດ້ວຍຈັງຫວະທີ່ເທົ່າກັນ ຫຼື ສຽງສູງຂຶ້ນໜ້ອຍໜຶ່ງ. |
| ເຢຍລະມັນ (German) | ມີການເນັ້ນສຽງຄຳທີ່ແຂງແຮງຢູ່ແລ້ວ ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງມີສັນຊາດຕະຍານທີ່ຖືກຕ້ອງ; ແຕ່ຂໍ້ເສຍຄືພາສາເຢຍລະມັນບໍ່ມີກົດການເຮັດສຽງ flap-T, ດັ່ງນັ້ນສຽງ T ຂອງຫຼັກສິບຈຶ່ງອອກມາຊັດເຈນ ແລະ ປ່ອຍລົມຫຼາຍເກີນໄປ | ຮັກສາການເນັ້ນສຽງທີ່ດີໄວ້, ແຕ່ປ່ອຍໃຫ້ສຽງ T ໃນຫຼັກສິບອ່ອນລົງ: ໃຫ້ເປັນ flap-T ສຳລັບ thirty ກັບ forty, ແລະ ເປັນການແຕະເບົາໆທີ່ບໍ່ມີລົມສຳລັບ fifty ກັບ sixty, ຢ່າອອກສຽງ T ທີ່ແຫຼມຄົມເດັດຂາດ. |
| ຮິນດູ, ອັງກິດສຳນຽງອິນເດຍ (Hindi, Indian English) | ມັກຈະອອກສຽງແຕ່ລະພະຍາງດ້ວຍຈັງຫວະເທົ່າກັນ ພ້ອມກັບສະຫຼະເຕັມສຽງ ແລະ ສຽງ T ທີ່ປ່ອຍລົມຊັດເຈນ, ເຮັດໃຫ້ສອງຄຳນີ້ອອກມາມີນ້ຳໜັກໃກ້ຄຽງກັນ | ເຮັດໃຫ້ພະຍາງທີ່ຖືກເນັ້ນໜັກ ແລະ ຍາວກວ່າໝູ່ຢ່າງຊັດເຈນ, ແລະ ປ່ອຍໃຫ້ສຽງ T ໃນຫຼັກສິບອ່ອນລົງ. |
ທຸກໆແຖວລ້ວນແຕ່ສາມາດສະຫຼຸບໄດ້ເປັນສອງຂັ້ນຕອນຄືກັນ: ເລືອກໜຶ່ງພະຍາງເພື່ອກະແທກສຽງໃຫ້ໜັກ, ແລະ ປ່ອຍໃຫ້ພະຍາງອື່ນໆຄ່ອຍໆເບົາລົງ.
ຄຳຖາມທີ່ພົບເລື້ອຍ
ມັນຄືການເນັ້ນສຽງ (stress), ບໍ່ແມ່ນສະຫຼະ. ທັງສອງຄຳໃຊ້ສະຫຼະດຽວກັນ ແລະ ລຽງລຳດັບຄືກັນ; ສິ່ງທີ່ແຍກພວກມັນອອກຈາກກັນຄືພະຍາງໃດທີ່ຮັບຈັງຫວະໜັກ. Thirteen ຈະເນັ້ນພະຍາງທີສອງ, thir-TEEN, ສະນັ້ນຕອນທ້າຍຈຶ່ງຍາວ ແລະ ດັງ, ພ້ອມກັບມີສຽງ T ທີ່ຊັດເຈນ. ສ່ວນ thirty ຈະເນັ້ນພະຍາງທຳອິດ, THIR-ty, ສະນັ້ນຕອນທ້າຍຈຶ່ງສັ້ນ ແລະ ງຽບລົງ ພ້ອມທັງໂຕ T ຈະອ່ອນລົງກາຍເປັນສຽງ flap ທີ່ຄ້າຍກັບໂຕ D, THIR-dee. ນອກຈາກນີ້ຍັງມີອີກສອງຈຸດສັງເກດຄື: ຫຼັກສິບປາຍຈະລົງທ້າຍດ້ວຍສຽງ -n ແລະ ຫຼັກສິບຈະລົງທ້າຍດ້ວຍສະຫຼະ, ພ້ອມທັງສຽງ T ໃນຫຼັກສິບປາຍຈະເປັນສຽງ T ທີ່ພົ່ນລົມເຕັມທີ່ ໃນຂະນະທີ່ໃນຫຼັກສິບຈະເປັນສຽງອ່ອນ.
ເພາະວ່າຄຳເຫຼົ່ານີ້ຖືກສ້າງມາຈາກສຽງດຽວກັນ, ສິ່ງດຽວທີ່ແຍກພວກມັນອອກຈາກກັນຄື ການເນັ້ນສຽງ (stress), ໂຕ T, ແລະ ສຽງ -n ຕອນທ້າຍ, ເຊິ່ງສັນຍານເຫຼົ່ານີ້ຈະຖືກລົບລ້າງໄປເມື່ອຄົນທີ່ບໍ່ແມ່ນເຈົ້າຂອງພາສາອອກສຽງທັງສອງພະຍາງໃຫ້ເທົ່າກັນ ແລະ ລະມັດລະວັງເກີນໄປ. ຖ້າອອກສຽງດ້ວຍນ້ຳໜັກທີ່ເທົ່າກັນ, thirteen ກັບ thirty ສາມາດຟັງຄືກັນໄດ້ແທ້ໆ, ແມ່ນແຕ່ກັບຫູຂອງເຈົ້າຂອງພາສາເອງກໍ່ຕາມ. ຄົນອາເມລິກາເອງກໍ່ມີການຟັງກັນຜິດພາດຢູ່ເລື້ອຍໆ, ນັ້ນຄືເຫດຜົນທີ່ເຂົາເຈົ້າມັກຈະຢືນຢັນຕົວເລກເຫຼົ່ານີ້ດ້ວຍການອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກສະເໝີ: three-oh ສຳລັບສາມສິບ (thirty), ແລະ one-three ສຳລັບສິບສາມ (thirteen).
ແມ່ນແລ້ວ. ໃນການເວົ້າແບບອາເມລິກາທົ່ວໄປ ສຽງ T ໃນ thirty ຈະຢູ່ລະຫວ່າງສຽງ R ແລະ ສະຫຼະທີ່ບໍ່ຖືກເນັ້ນ, ເຊິ່ງນີ້ຄືສະພາບແວດລ້ອມຫຼັກຂອງສຽງ flap-T, ເຊິ່ງເປັນການເອົາປາຍລີ້ນແຕະໄວໆຈົນຟັງຄືສຽງ D ເບົາໆ. ດັ່ງນັ້ນ thirty ຈຶ່ງອອກສຽງເປັນ THIR-dee, forty ກາຍເປັນ FOR-dee, ແລະ eighty ກາຍເປັນ AY-dee. ສ່ວນຫຼັກສິບປາຍຈະບໍ່ມີການປ່ຽນເປັນ flap-T ເພາະໂຕ T ໃນຄຳເຫຼົ່ານີ້ເປັນຕົວເລີ່ມຕົ້ນພະຍາງທີ່ຖືກເນັ້ນ ດັ່ງນັ້ນມັນຈຶ່ງຍັງຄົງເປັນສຽງ T ທີ່ຊັດເຈນ ແລະ ເຕັມສຽງຢູ່.
ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍການເນັ້ນສຽງ (stress): ສຳລັບຫຼັກສິບປາຍ, ໃຫ້ຍູ້ນ້ຳໜັກ ແລະ ຄວາມຍາວໄປທີ່ພະຍາງທີສອງ ພ້ອມກັບຮັກສາສຽງ T ທີ່ຊັດເຈນ ແລະ ມີລົມພົ່ນອອກມາໜ້ອຍໜຶ່ງ (thir-TEEN); ສຳລັບຫຼັກສິບ, ໃຫ້ກະແທກທີ່ພະຍາງທຳອິດ ແລ້ວປ່ອຍໃຫ້ສຽງ T ອ່ອນລົງ (THIR-dee). ຖ້າຍັງມີຄວາມລັງເລຢູ່, ໃຫ້ເຮັດແບບທີ່ເຈົ້າຂອງພາສາເຮັດ ນັ້ນຄືການອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກ: three-oh ສຳລັບ thirty, one-three ສຳລັບ thirteen. ການບອກຕົວເລກເທື່ອລະຕົວຈະຊ່ວຍລົບລ້າງຄວາມກຳກວມໄດ້ທັງໝົດ ແລະ ເປັນວິທີມາດຕະຖານ, ບໍ່ແມ່ນສັນຍານທີ່ບອກວ່າພາສາອັງກິດຂອງເຈົ້າອ່ອນເລີຍ.
ສຳລັບຈຸດສັງເກດເລື່ອງການເນັ້ນສຽງແມ່ນຄືກັນໝົດ: ທຸກໆຫຼັກສິບປາຍຕັ້ງແຕ່ thirteen ຫາ nineteen ຈະເນັ້ນພະຍາງທີສອງ, ແລະ ທຸກໆຫຼັກສິບຕັ້ງແຕ່ thirty ຫາ ninety ຈະເນັ້ນພະຍາງທຳອິດ. ສ່ວນຈຸດສັງເກດເລື່ອງໂຕ T ແມ່ນສ່ວນໃຫຍ່ຈະຄືກັນແຕ່ມີຂໍ້ຍົກເວັ້ນແດ່: thirty, forty, ແລະ eighty ຈະປ່ຽນ T ເປັນ flap-T (ຄ້າຍໂຕ D), ໃນຂະນະທີ່ fifty ແລະ sixty ຈະຮັກສາໂຕ T ທີ່ບໍ່ແມ່ນ flap ແຕ່ກໍ່ຍັງເປັນສຽງ T ທີ່ອ່ອນຢູ່, ແລະ ເມື່ອຢູ່ຫຼັງສຽງ n ໂຕ T ມັກຈະອ່ອນລົງ ຫຼື ຫາຍໄປເລີຍໃນການເວົ້າແບບສະບາຍໆ (ninety ສາມາດອອກສຽງໄປທາງ NINE-ee), ແຕ່ຖ້າເວົ້າແບບລະມັດລະວັງກໍ່ຈະຮັກສາສຽງ -tee ເບົາໆໄວ້. ສ່ວນຈຸດສັງເກດສຸດທ້າຍຄືສຽງ -n ນັ້ນແມ່ນຄືກັນຮ້ອຍເປີເຊັນ: ຫຼັກສິບປາຍທຸກຕົວລົງທ້າຍດ້ວຍ -n, ແຕ່ຫຼັກສິບບໍ່ມີເລີຍຈັກຕົວ.
ບໍ່ແມ່ນ, ແລະ ນີ້ກໍ່ຄືຄວາມເຂົ້າໃຈຜິດທີ່ພົບຫຼາຍທີ່ສຸດ. Thirteen /ˌθɜrˈtin/ ກັບ thirty /ˈθɜrti/ ມີຄຸນນະພາບສະຫຼະແບບດຽວກັນ ແລະ ຢູ່ໃນຕຳແໜ່ງດຽວກັນ: ນັ້ນຄືມີສຽງສະຫຼະ ER ກ່ອນ, ຕາມດ້ວຍສະຫຼະ ee. ການພະຍາຍາມອອກສຽງສະຫຼະໃຫ້ແຫຼມຂຶ້ນ ຫຼື ຍາວຂຶ້ນ ຈະບໍ່ຊ່ວຍແກ້ໄຂຄວາມສັບສົນນີ້ໄດ້. ສິ່ງທີ່ຕ້ອງເຮັດແທ້ໆຄື ການຍ້າຍຈຸດເນັ້ນສຽງ (stress), ເຮັດໃຫ້ສຽງ T ໃນຫຼັກສິບອ່ອນລົງ, ແລະ ອອກສຽງ -n ຢູ່ທ້າຍຫຼັກສິບປາຍໃຫ້ຊັດເຈນ.
ຄັ້ງຕໍ່ໄປທີ່ຕົວເລກຂອງເຈົ້າຖືກຖາມຄືນດ້ວຍຄວາມສົງໄສ, ຢ່າເວົ້າມັນໃຫ້ດັງຂຶ້ນ ແລະ ຢ່າພະຍາຍາມອອກສຽງສະຫຼະໃຫ້ຊັດເຈນຂຶ້ນ. ໃຫ້ຍ້າຍຈັງຫວະແທນ: ຍ້າຍໄປທາງຫຼັງສຳລັບຫຼັກສິບປາຍ ແລະ ຍ້າຍມາທາງໜ້າສຳລັບຫຼັກສິບ, ແລະ ຖ້າອີກຝ່າຍຍັງມີໜ້າຕາລັງເລຢູ່, ໃຫ້ອ່ານເທື່ອລະຕົວເລກໄປເລີຍ. ຄູ່ຄຳສັບທີ່ຄອຍເຮັດໃຫ້ເຈົ້າໄປຜິດຊັ້ນ ໄປຜິດເວລາ ຫຼື ຈ່າຍເງິນຜິດລາຄາມາຕະຫຼອດນີ້ ຄວາມຈິງແລ້ວມັນຂຶ້ນຢູ່ກັບພຽງສິ່ງດຽວເທົ່ານັ້ນ ເຊິ່ງເມື່ອເຈົ້າຟັງມັນອອກແລ້ວ ເຈົ້າກໍ່ຈະບໍ່ມີທາງຟັງຜິດອີກເລີຍ.
