Pareho ang labas ng Light at right. Ang Vote nagiging boat. At ang desk nagkakaroon ng extra vowels na wala naman talaga sa English: de-su-ku.
Kung Japanese ang first language mo, narinig mo na siguro ang tatlong ’yan, malamang sa sarili mo pang boses. Hindi ito dahil pabaya ka o mahina ang tenga mo. May dalawang dahilan na nagpapatong-patong. Una, structural: nasanay ang bibig mo sa malinis na sound system na gawa sa consonant-plus-vowel beats, limang vowels, isang liquid consonant, at pitch imbes na stress—tapos hingi nang hingi ang English ng mga bagay na hindi kayang gawin ng system na ’yon. Pangalawa, at ito ang natatangi: buhay na ang English sa loob mismo ng Japanese. Libo-libong English words ang dumating ilang dekada na ang nakalipas, na-convert sa katakana, at naging ordinaryong Japanese vocabulary. Kaya kapag may English word kang hinahanap, madalas yung katakana twin nito ang unang ibinibigay ng memorya mo—buo na ang pronunciation, automatic na lumalabas. Ang ibang learners, nami-mispronounce ang English words. Ang Japanese speakers, fluent na fluent silang magbigkas ng Japanese words na nagkataon lang na mukhang English.
Kaya “unlearn” ang sabi ng article na ito, hindi “learn”. Yung mga patterns sa ibaba ay mga habit na ini-install ng Japanese mo, at iilan lang sa mga ito ang gumagawa ng karamihan sa pinsala.
Binubuo ng Japanese ang mga syllable bilang consonant-plus-vowel, isa lang ang liquid nito (dalawa sa English), at wala itong /v/, parehong TH sounds, at yung teeth-on-lip na /f/. Kaya ang consonant clusters ay nagkaka-dagdag ng vowels (street → su-to-rii-to), nagsasanib sa iisang Japanese tap ang light at right, sumasandal ang think sa sink, at gumagapang ang see papuntang she. Bukod pa diyan, pitch ang ginagamit ng Japanese para markahan ang mga salita, hindi stress, kaya pantay at flat ang labas ng English. Lahat ng ’yan, nila-lock in ng katakana bilang memorized vocabulary. Mas malaki ang dala ng inserted vowels at flat rhythm sa accent kaysa sa kahit anong iisang consonant; ’yang dalawa ang unahin mong i-unlearn.
Bakit pinapahirap ng Japanese ang American English
Pag-usapan muna natin ang ilang structural facts, dahil ito ang mag-e-explain sa lahat ng susunod.
Laging may kasamang vowel ang Japanese consonants. Ang basic unit ng Japanese ay isang consonant-plus-vowel beat: ka, mi, to. Hindi nagpapatong ang mga consonant, at ang tanging consonant na pwedeng maging dulo ng salita ay ang nasal n (ん). Dito tayong mga Pilipino medyo swerte: kaya nating mag-end sa consonant (lakas, bituin) at may clusters tayo sa mga hiram na salita (tsinelas, plato), kaya hindi ganoon ka-bago sa tenga natin ang ganitong shape. Baliktad ang English—mahilig itong mag-stack ng clusters tulad ng str sa street at nagtatapos sa halos kahit anong sound (milk, desk, fifth). Kapag binigyan ng English ang bibig ng Japanese speaker ng shape na hindi kayang buuin ng Japanese, inaayos ito ng bibig sa Japanese way: bibigyan ng sariling vowel ang bawat consonant. Ang isang simpleng repair na ’yan ang nasa likod ng dalawang pinaka-halatang patterns sa ibaba.
Isang liquid lang ang meron sa Japanese. Yung consonant sa ra, ri, ru, re, ro ay isang mabilis na tap ng dulo ng dila (tongue tip). May dalawang liquid ang English, ang /l/ at /r/, at parehong hindi tap. Pareho silang nahahatak sa iisang sound na meron sila, at dito nanggagaling ang pinaka-pina-practice na minimal pair sa English class.
May ilang English consonants na wala talaga sa inventory. Walang /v/, kaya humihiram ang vote ng /b/. Walang /θ/ o /ð/, kaya humihiram ang think sa /s/ at ang this sa /z/. At ang Japanese F sa fu ay malambot na buga ng hangin sa pagitan ng dalawang labi, hindi yung English friction na ngipin-sa-labi. Pamilyar ’to sa atin: tayong mga Pilipino, nire-replace din natin ang ilang ganitong sound—ginagawa nating /p/ ang /f/ (kaya kape ang coffee, Pilipino dati ang Filipino), /b/ ang /v/, at /t/ o /d/ ang TH. Iba-iba lang ng detalye, pero parehong-pareho ang ugat: hindi katutubo sa unang wika ang tunog, kaya ’yung pinakamalapit na meron ang inihahalili.
May pitch, pero walang stress sa Japanese. Sa Tokyo Japanese, makikilala mo ang pinagkaiba ng HA-shi (chopsticks) at ha-SHI (bridge) sa melody lang; ang capital letters diyan ay senyales ng high pitch, hindi ng extra length o volume. Pare-pareho ang haba ng bawat beat, at walang syllable na lumalabnaw gaya ng nangyayari sa mga unstressed English vowel. Mas mabigat na makinarya ang English stress: humahaba at lumalakas ang stressed syllable habang gumuguho naman ang mga syllable sa paligid nito. Dalhin mo ang pantay na Japanese beat sa English, at magiging flat ang dating nito sa tenga ng mga Amerikano, kahit tama pa ang bawat consonant mo.
Nakapatong ang katakana sa apat na facts na ’to kaya lalong tumitindi ang mga ito. Ang isang loanword tulad ng tee-bu-ru (table) ay ordinaryong Japanese word mo na simula pa pagkabata, na nakasaad na ang mga repair. Galing sa makinaryang ’to ang siyam na patterns sa ibaba, naka-grupo sa consonant swaps, syllable repairs, at rhythm.
Group A: Limang consonant swaps
1. Parehong napupunta sa Japanese tap ang L at R
Identical ang labas ng Light at right. Ganun din ang collect at correct, glass at grass.
Isa lang talaga ang liquid ng Japanese: yung tap sa ra, ri, ru, re, ro, kung saan mabilis na tumatama ang dulo ng dila sa ridge sa likod ng upper teeth bago agad bumitaw. Ibang hayop ang English /l/ at /r/. Para sa isang L, idinidiin nang maigi ang dulo ng dila sa likod ng ngipin at hino-hold habang dumadaloy ang hangin sa gilid nito. Para naman sa American R, walang tinatamaan ang dulo ng dila; pumapaatras at nagba-bunch up ang dila, tapos medyo naka-round ang mga labi. Pareho ng pwesto sa L ang tap doon sa ridge, pero agad itong tumatalbog imbes na i-hold ang contact, kaya parehong nahahatak dito ang dalawang English sounds.
Good news naman ang tap mismo. Iyan mismo ang sound na ginagawa ng mga Amerikano para sa flap-T sa water at better (/ɾ/), isang sound na inaabot pa ng ilang linggo bago mabuo ng ibang learners. Yung sa’yo, nag-mo-moonlight lang bilang dalawang ibang consonant. Ang mas malalim na problema ay perception: pagkatapos ng habambuhay na isang category lang ang naririnig, napupunta sa iisang mental bin ang dalawang English sounds—at hindi mo kayang gawin nang maaasahan ang isang contrast na hindi mo naririnig. Kaya dapat mauna ang ear training gamit ang minimal pairs. Sa L vs R article, detalyadong hinimay ang dalawang mouth position pati na ang listening drills.
Drill: i-hold mo ang L para sa isang slow count, llllight, pakiramdaman mo yung continuous contact, tapos sabihin mo ang right habang nasa ibaba lang ang dulo ng dila at medyo naka-round ang lips. Kapag naramdaman mo yung tap, ibig sabihin bumalik ka na naman sa Japanese.
2. Nagiging B ang V
Ang Vote nagiging boat. Ang Very nagiging berry. Ang Vest nagiging best.
Walang V sound sa Japanese. May letra para dito ang katakana (ヴ), pero binabasa rin ito ng karamihan bilang /b/, at sa pang-araw-araw na spelling, hindi na nga ito ginagamit: ang Venus ay madalas isulat sa parehong b-row ng bonus, kaya iisa na ang first consonant nila. Magkaiba ng pwesto ang dalawang sounds: sa /b/, magkadiin tapos magpa-pop ang dalawang labi; sa /v/, nakapatong ang upper teeth mo sa lower lip at may hanging humuhuni habang dumadaloy sa pagitan. Para sa atin, ito ang katumbas ng biktima na dapat ay victim—pareho lang ang dahilan: walang /v/, kaya /b/ ang inihahalili. Sa V vs W article, tinalakay nang detalyado ang V sound.
Drill: mag-alternate ka ng boat, vote, boat, vote, at kapag nasa vote ka na, i-hold mo ang teeth-on-lip na buzz nang isang buong segundo bago dumating yung vowel.
3. Humihilig ang TH sa S
Ang Think nagiging sink. Ang Three nagiging su-rii, kung saan pinalitan ang TH ng S at nilagyan ng filler vowel ang thr cluster (yung repair galing sa item 6). At ang voiced TH sa this ay nagiging zis, o para sa ibang speakers, dis.
Wala ni isang TH sound sa Japanese, at ang pinakamalapit na hiss sa inventory nila ay /s/ (o /z/ para sa voiced version), kaya pumasok ang “thank you” sa katakana bilang san-kyuu. (Tayo naman, t o d ang gawi nating ihalili—tatlo ang labas ng three—pero pareho lang ang punto: walang TH, kaya kung ano ang pinakamalapit, ’yon ang nahahatak.) Sa English /θ/, kailangang kitang-kita na ang dulo ng dila sa pagitan o sa likod lang ng mga ngipin habang dumadaloy ang hangin sa ibabaw nito—isang mas maluwag at mas dull na sound kaysa sa matalim na /s/ hiss. Sakop ng TH article ang dalawang TH sounds at ang mga drill para dito.
Drill: gumamit ka ng salamin at medyo i-exaggerate mo muna: idikit ang dulo ng dila nang kitang-kita lagpas sa ngipin sa salitang think at thanks. Kapag hindi mo ito makita, bumalik ka na naman sa /s/. Mag-alternate ka ng sink–think hanggang sa ma-flip mo na agad ang placement pagkasabi, tapos unti-unti mong ibalik ang dila sa mismong likod lang ng ngipin habang binibilisan mo ang pagsasalita.
4. Bumabuga ang F sa pagitan ng dalawang labi
Ang Food nagiging hood. Ang first paminsan nagiging breathy at hollow. At ang katakana word para sa coffee ay koo-hii, isang lumang loanword kung saan naging H ang F.
Yung Japanese F sa fu (ふ) ay malambot na puff sa pagitan ng dalawang labi, parang hinihipan mo ang mainit na sabaw, at natively, nandun lang ito bago ang u. Ang English F ay friction sa pagitan ng upper teeth at lower lip, at pwede ito kahit saan: fee, fa, fo, if, after. Kapag inaabot ang English /f/, ipinapalit ng Japanese mouth ang two-lip puff, kaya soft at walang focus ang tunog. At dahil ang Japanese H ay natively nagiging parehong puff bago ang u, nagsasanib doon ang English F-words at H-words: iisa lang ang katakana spelling ng food at hood, フード. Pansinin: parehong nahirapan sa coffee ang Japanese at ang Pilipino, magkaiba lang ng resulta—sa kanila, koo-hii (naging H ang F); sa atin, kape (naging P ang F). Magkaibang halili, iisa ang problema: hindi kalmadong nasasabi ang tunay na /f/. Mabilis naman ang ayos: mechanical lang ito.
Drill: ipatong nang magaan ang upper teeth mo sa lower lip, bumuga ng hangin hanggang sa maramdaman mo yung friction sa labi, tapos i-release papunta sa food, first, feel, coffee.
5. Nagso-soften ang S at nagiging SH bago ang EE at I
Ang See humihilig sa she. Ang Sit at city naman, nagiging mga salitang ayaw mong masabi sa meeting.
Sa Japanese, hindi pwedeng magkatabi ang matalim na /s/ hiss at ang ee vowel. Ang row na sa-shi-su-se-so ay nag-pa-palatalize sa pangalawang member nito, kaya automatic na nagiging shi ang si, at isinusulat mismo ng katakana ang palit na ito sa loanwords: ang cinema ay shi-ne-ma, ang system ay shi-su-te-mu. Sumasakay ang habit na ito sa English saanman magkatagpo ang /s/ at ang /iː/ o /ɪ/. Nasa dila at sa labi ang pagkakaiba: para sa /s/, nakapwesto ang tip ng dila malapit sa likod ng upper teeth at nakabuka nang pahaba ang labi; para naman sa SH ng she, umuurong paatras ang dila at nagiging soft at madilim ang tunog.
Drill: ngumiti ka nang malapad at i-hold mo ang sharp na sssss, tapos dumiretso ka na agad sa vowel nang hindi nagso-soften ang hiss: sssee. Gawin mo ang she–see, sheet–seat hanggang sa mapanatili mo ang contrast nang mabilis.
Group B: Mga extra vowels na sinisingit ng Japanese
6. Nasisira ang consonant clusters
Ang Street, na one syllable lang sa English, umaabot ng five beats: su-to-rii-to, at counted double pa ang long rii. Ang Strike nagiging su-to-rai-ku. Ang glass nagiging gu-ra-su.
Karaniwang may sariling vowel na kasama ang isang Japanese consonant, kaya kapag nagsalansan ang English ng dalawa o tatlong consonant nang sunod-sunod, inaayos ito ng Japanese sa pamamagitan ng pagbibigay ng sariling vowel sa bawat isa. May rules pa nga ito: kadalasan u ang filler vowel (gu-ra-su), at nagiging o pagkatapos ng t at d (su-to-rii-to). Maririnig mong gumagana ang system na ’to sa kahit anong katakana loanword. Mataas ang halaga nito dahil ginagamit ng English listeners ang syllable count para makilala ang salita; mas mahirap hagilapin ang salitang dumating na doble ang syllable kaysa sa salitang iisa lang ang maling consonant—kaya mas nakakasira sa pang-unawa ang pattern na ito kaysa sa L/R merge.
Drill: i-whisper mo muna ang cluster bago mo i-voice. Isang mahabang unvoiced sss papunta direkta sa t hanggang sa r, walang kahit anong vowel, tsaka mo lang lalagyan ng boses kapag nasa totoong vowel ka na: ssstreet.
7. Nagkakaroon ng tail vowel ang mga salita
Ang Milk nagiging mi-ru-ku. Ang Test nagiging te-su-to. Ang And nagiging an-do.
Parehong makinarya, ibang posisyon lang. Ang tanging consonant na pwedeng pagtapusan ng isang Japanese word ay n, kaya kapag nagtatapos sa kahit anong consonant ang isang English word, nakakabit dito ang isang buntot na vowel. Dito ulit may bentahe ang Pilipino: kaya nating tumigil sa final consonant (lakas, takip) nang hindi nagdaragdag ng vowel, kaya hindi kasing-hirap sa atin ang bahaging ’to. Nagtatapos sa halos kahit anong consonant ang English at umaasang doon ka hihinto, pero naririnig ng tenga ng Amerikano ang nakadikit na vowel na ’yon bilang buong dagdag na syllable, hindi basta maliit na accent.
Drill: sabihin ang salita at mag-freeze ka sa last consonant. Tapusin mo ang milk na naka-seal ang dila sa /k/ at i-hold ang silence. Kapag may lumabas pang kahit anong voiced sound pagkapa-seal mo, tail vowel na ’yon.
Group C: Haba, pitch, at ang nawawalang stress
8. Length ang ginagawang trabaho na dapat sa mouth shape
Sa Japanese, haba pa lang nagpapaiba na ng salita: ang bi-ru ay building, ang bii-ru ay beer. Ibinubuhos ng katakana ang English vowel pairs sa timing mold na ’to: nakakakuha ng long vowel ang sheep, shii-pu, habang short ang ship at nadodoble ang final consonant, ship-pu—ang shape na pinananatili nito sa loob ng rii-daa-ship-pu (leadership). Ang Full nagiging fu-ru at ang fool nagiging fuu-ru. Sa lahat ng version, timing ang nagdadala ng pagkakaiba, at hindi kailanman gumagalaw ang quality ng vowel.
Tunay na asset ang tenga mo para sa vowel length; hindi nga ’yan marinig ng karamihan ng learners. Ang bitag ay ang pag-asa sa haba lang, dahil sa English pairs, hindi lang oras ang pinagkaiba kundi pati mouth shape. Sa short-I /ɪ/ ng ship, bumababa nang kaunti ang panga at lumuluwag ang dila’t labi; ang /iː/ naman ng sheep ay tense, na may mahigpit na ngiti. Pinapakinggan ng tenga ng Amerikano ang pagbabago sa quality na ’to nang kasing-tindi ng duration, kaya kahit pinaikli mo, basta tense pa rin ang vowel, sheep pa rin ang dating. Hinihimay nang detalyado ng ship vs sheep article ang mga mouth position na ito.
Drill: mula sa sheep, mag-relax ka lang imbes na i-shorten ito: ibaba nang konti ang panga, i-relax ang ngiti, at mag-land ka sa ship. I-practice ang sheep–ship, heat–hit, fool–full, pabayaan mong bunganga mo ang magpaiba, hindi ang stopwatch.
9. Flat ang pitch kung saan kailangan ng bigat ng English
Ang Banana ay lumalabas na ba-na-na, tatlong pantay na beat, imbes na buh-NAN-uh, isang mabigat na beat na nilamon ang iba sa paligid.
Naikikilala naman talaga ng Japanese ang mga salita sa pamamagitan ng pitch, kaya okay na okay ang tenga mo para sa melody. Kaso, pitch lang talaga ang ginagalaw ng Japanese: magkaiba sa melody ang HA-shi at ha-SHI, pero pare-pareho ang haba ng bawat beat at buo ang kulay ng bawat vowel. Tatlong bagay ang ginagalaw ng English stress nang sabay-sabay: humahaba, lumalakas, at lumulusog ang stressed syllable, habang lumiliit naman ang unstressed papuntang schwa /ə/. Ilipat mo ang pantay na Japanese beat at makakakuha ka ng English na tama bawat syllable, pero flat na flat pa ring pakinggan at nakakapagod sundan. Recognition cue rin kasi ang stress. Lagyan mo ng pantay na bigat ang hotel at baka sandaling maghanap pa ang Amerikanong kausap mo bago niya makuha ang salita, dahil ang inaantay niya ay ho-TEL. Sakop ng word stress article at ng rhythm article ang mekanismong ito mula sa magkabilang dulo.
Drill: piliin ang stressed syllable, dobluhin ang haba, at i-mumble lang ang iba: buh-NAN-uh, ho-TEL, kuhm-PYOO-ter. Pakiramdam mo para kang nag-e-exaggerate, pero mas malapit ’yan sa natural na American English kaysa sa magkakapantay at maingat na syllables.
Ang katakana filter
Ang dahilan kung bakit ayaw magpa-tama ng mga habit na ’to ay dahil para sa’yo, hindi naman sila errors. Vocabulary sila.
Para sa karamihan ng learners, banyaga ang bawat English word. Para sa Japanese speakers, libo-libong English words ang pre-installed na: tee-bu-ru para sa table, ho-te-ru para sa hotel, ma-ku-do-na-ru-do para sa McDonald’s. Tama nang Japanese word ang bawat isa, natutunan nang maaga, automatic nang nahuhugot. Kaya nga minsan medyo nakaka-arte ang pakiramdam kapag sinabi mong hotel sa American way: nandiyan na sa memorya mo ang Japanese word, kaya parang pasikat ka lang kapag English ang ginamit mo.
Ang habit na dapat i-unlearn ay ang pagtrato sa katakana twin bilang pronunciation guide. Ibang salita ito sa ibang wika na nagkataon lang na iisa ang ninuno. Anim na beats ang Ma-ku-do-na-ru-do; tatlong syllable lang ang McDonald’s, nasa DON ang bigat. Kaya kahit anong English word na una mong nakilala sa katakana, ituring mong bagong-bago ito. Pakinggan mo muna—buong totoong syllable count at minarkahang stress—bago pa makaboluntaryo ang katakana version sa utak mo. Mas mahaba ang paliwanag kung bakit dapat manguna ang tenga sa perception-before-production article.
Ano ang sasabihin sa iyo ng isang L1 detector
Kapag pinakain mo sa software na trained sa Japanese-L1 English ang recording ng sarili mong nagbabasa ng isang talata, malamang i-flag nito ang halong inserted vowels (parehong klase), ang L/R merge, at ang pantay na rhythm. Lumalabas din ang consonant swaps sa items 2 hanggang 5, pero sa mas mababang frequency; ang inserted vowels at ang rhythm, dumadampi sa bawat pangungusap.
Ganiyan din dapat ang priority order mo. Ang inserted vowels ang pinaka-malaking-bunga na ayusin sa listahang ’to: walang bagong sound na kailangang matutunan, deletion lang—at tinatanggal nito ang buong huwad na syllable sa dose-dosenang pang-araw-araw na salita. Pangalawa ang flat rhythm, dahil kinukulayan nito ang lahat ng sinasabi mo. Sikat man ang L/R, mahabang perception project ito; simulan mo na ang ear training ngayon at hayaan mong tumakbo sa background habang dumarating ang mas mabibilis na fix.
FAQ
Dahil isang liquid consonant lang ang kailangan sa Japanese, isinasaklasi ng utak na sanay sa Japanese ang bawat papasok na L at R sa iisang category na nakaikot sa katutubong tap. Madali lang ang bibig; ang tenga ang bottleneck. Hangga’t hindi tinuturuan ng perception drills ang utak na ihiwalay ang dalawang English sounds sa magkaibang lalagyan, parang nagpupuntirya ka ng bagay na hindi nakikita ng tenga gamit ang tongue-position practice. Pakinggan muna ang minimal pairs (light/right, glass/grass), tapos isabay ang physical contrast: nakadiin ang tip sa ridge kapag L, walang tinatamaan kapag R.
Ang isang Japanese syllable ay isang consonant kasama ang isang vowel, kaya walang legal na tahanan dito ang English consonant cluster o word-final consonant. Pinupunan ng bibig ng filler vowel ang bawat butas: dalawa ang nakuha ng desk (de-su-ku) at ang isang-syllable na street ay umaabot ng limang beat (su-to-rii-to). Isinusulat ng katakana ang mga filler vowel na ito sa Japanese spelling ng English words, kaya naisasaulo ang mga na-patch na anyo bilang vocabulary bago pa man ang English class—’yan ang dahilan kung bakit nananatili ang habit kahit napaka-galing na nilang mag-English.
Oo, sa isang tiyak na paraan: totoong Japanese vocabulary ang katakana versions ng English words, memorized at automatic, kaya mas mabilis pa itong umahon kaysa sa from-scratch na English pronunciation. Ang ayos ay itigil ang pagtrato sa katakana word bilang guide sa English. Ituring mo ang tee-bu-ru at table bilang dalawang magkaibang salita sa dalawang magkaibang wika, at aralin ang English na isa sa pamamagitan ng tenga.
Maikli lang ang listahan ng consonant: ang L/R split, /v/, ang dalawang TH sounds, ang dulas mula s-to-sh bago ang ee, at yung teeth-on-lip na /f/. May dalawang tunay na asset din ang Japanese speakers sa simula: ang tap na nagdo-doble bilang American flap-T at ang matalas na tenga para sa vowel length. Mas mabigat ang bahaging structural: ang pagbasag sa habit na consonant-plus-vowel syllable at ang paglipat mula sa pantay, pitch-based na rhythm patungo sa English stress. Dumadaloy ang dalawang ito sa bawat pangungusap, kaya nakikilala ang Japanese-accented English kahit malapit na ang bawat sound.
Ang inserted vowels. Ang pagtanggal ng fillers sa clusters (street, hindi su-to-rii-to) at sa dulo ng salita (milk, hindi mi-ru-ku) ang bihirang fix na hindi humihingi ng bagong sound—deletion lang ng mga beat na hindi naman hinihingi ng English—at agad dumadapo ang bunga sa dose-dosenang pang-araw-araw na salita. Pangalawang priority ang stress placement sa eksaktong parehong dahilan: dinadamay nito ang bawat pangungusap. Mahalaga ang L/R, pero mabagal na perception project ito; patakbuhin mo sa tabi imbes na unahin.
Para sa consistent intelligibility—kung saan hindi ka na papaulitin ng kausap—nararating ito ng karamihan ng Japanese speakers sa loob ng dalawa o tatlong buwang nakapokus na trabaho sa inserted vowels at stress placement. Mas matagal nang kaunti ang L/R contrast dahil ang tenga ang kailangang i-train ulit, hindi lang ang bibig; lumalabas ang epekto ng tuloy-tuloy na minimal-pair work sa loob ng mga buwan, hindi linggo. Hinahati-hati ng companion article on timelines ang mga yugto nito.
Mukhang mahaba ang listahan, pero wala diyan ang dalawa sa pinakamahirap na bagay sa American English. Kaya mo nang gawin ang tap na ilang linggo pang pinag-papraktis ng ibang learners, at rinig mo na agad ang pagkakaiba sa vowel length. Ang nakaharang sa pagitan ng English mo at ng tenga ng Amerikano, halos puro pagbabawas lang. I-record mo ang sarili mong nagbabasa ng isang talata, tapos bilangin ang mga filler vowel: mapapansin ng karamihan na may dalawa hanggang tatlong salita bawat pangungusap na may dalang beat na hindi naman hinihingi ng English. Dalawang linggong pag-aalis ng mga ito, kahit sa maingat na pagbasa lang, ay babago na sa dating ng buong accent mo; susunod ang spontaneous speech kasabay ng praktis.