Ang B /b/ at P /p/ ay ginagawa with exactly the same lip shape: magdidikit ang both lips, tapos ire-release. Ang pinagkaiba nila ay voicing. Sa /b/, engaged ang vocal cords (you can feel a buzz sa lalamunan mo) habang sa /p/ naman ay hindi (just a puff of air). Sa start ng isang stressed syllable, ang American /p/ ay may kasamang strong burst of breath na tinatawag na aspiration, kaya ang pin ay tunog p-hin. Bukod sa Spanish at French speakers, tayong mga Filipino madalas ding ma-miss ang aspiration na ito sa ating Philippine English, kaya minsan ang mga P natin ay nagiging tunog B sa mga Amerikano.
Kung saan nagkakaiba ang dalawang tunog.
3 maliliit na adjustment sa bibig. Mali ang isa lang, dudulas na ang tunog papunta sa katabi.
Ikaw naman ngayon.
I-record ang sarili mo na binibigkas ang "Bat" at "Pat" nang ilang beses, tapos pakinggan ulit — para sa kontrast na ito, ang sarili mong tenga ang pinakamagandang feedback.
Mga salitang nagkakaiba sa isang tunog lang.
Bawat pair sa baba ay nagkakaiba sa isang tunog lang: palitan ang /b/ ng /p/, at magbabago rin ang kahulugan. I-tap ang kahit anong salita para sa buong breakdown.
Kung hindi mo sila mapagkaiba sa pakikinig, ito ang dahilan.
Sa mga languages like Spanish, French, Italian, at Russian—pati na rin sa ating sariling wika—hindi natin ina-aspirate ang /p/ sa simula ng words. Yung breath release na ine-expect ng mga American English speakers ay wala, kaya kapag sinabi nating pin, para itong unaspirated /p/ sa kanila, which sounds exactly like an American /b/. Ang classic test dito: maglagay ka ng papel mga isang inch mula sa lips mo tapos sabihin ang pin. Dapat gumalaw ang papel. Kapag hindi, missing ang aspiration. Importante rin ang voicing, pero para sa ating mga Filipino at iba pang ESL speakers, mastering the aspiration is the bigger move.
Muscle ng bibig muna, tapos tenga.
4 maiikling drill. Gawin nang malakas: ramdamin ang pagbabago sa loob ng bibig bago mo subukang marinig ito.
Maglagay ng papel mga isang inch mula sa lips mo. Say pin, pen, pat, park, push. Dapat halatang gumagalaw yung papel bawat word. Kapag hindi, you're not aspirating enough.
Subukan mo ang throat-buzz check: ilagay ang fingertips mo sa lalamunan at sabihin ang buh, buh, buh. Dapat may ma-feel kang continuous buzz. Ngayon, i-whisper mo ang puh, puh, puh, or gawin mo lang yung 'p' sound na walang vowel at all. Dapat wala kang maramdamang buzz sa lalamunan mo, puro air pulses lang. I-practice mong mag-switch between the two.
Basahin mo itong mga minimal-pair sentences: A big pig, Pet the bet, Pull the bull from the pool. I-exaggerate mo ang puff of air sa bawat /p/ hanggang sa maging automatic na ang aspiration.
Sabihin ang pin, tapos spin. Pansinin mo kung paano nawawala ang strong puff of air sa pin kapag dinagdagan mo ng S. Ang aspirated na /p/ ay para lang sa simula ng stressed syllables. This is normal English rules.